Internetowa gwara - Beata Winkler

Dążąc do uproszczenia informacji przekazywanych w Internecie, wprowadzono wiele uniwersalnych skrótów i pojęć. Umiejętność rozszyfrowania tej tajemniczej terminologii znacznie ułatwia poruszanie się nie tylko w wirtualnym świecie.

Internet jest pełen tajemniczych nazw i pojęć. Z ich bogactwem i różnorodnością spotyka się na co dzień każdy użytkownik Sieci. Jakże często trafiamy na nowe pojęcie lub skrót, które wprawiają nas w zakłopotanie.
Sprawę komplikuje dodatkowo brak odpowiedniego nazewnictwa w języku polskim. Wszystko to sprawia, że często gubimy się w gąszczu nic nie mówiących nam nazw, skrótów i niezliczonych możliwości, które oferuje to najmłodsze z mediów.

Prezentowane hasła obejmują cztery podstawowe grupy: pojęcia związane z rozmaitymi technikami i technologia-mi wykorzystywanymi w Sieci, językami programowania używanymi w Internecie, pojęcia związane z biznesem oraz nazwy i skróty stosowane podczas komunikacji przez Internet (elektroniczna poczta i sieciowe pogawędki). Terminologia ta umożliwia stworzenie jednolitej płaszczyzny porozumienia wszystkich osób komunikujących się w Sieci. Staraliśmy się wybrać najczęściej spotykane i zrazem najbardziej przydatne w codziennym życiu internauty. Celowo pominęliśmy podstawowe nazwy i pojęcia funkcjonujące już od dłuższego czasu w świecie Internetu lub tylko luźno z nim związane. Większy nacisk położyliśmy na terminy stosunkowo nowe lub mniej powszechne. Na pewno nie jest to lista kompletna i nawet nie staraliśmy się takiej stworzyć. Zawiera ona jednak bardzo wiele terminów, które w ostatnim okresie szczególnie często gościły na łamach różnorodnych publikacji poświęconych Internetowi.

 Aktywna dystrybucja

Nazywana też technologią wypchnięcia (push). Pozwala na planowe,
w określonych odstępach czasu, dostarczanie wcześniej zamówionych (subskrybowanych) informacji przez Internet do komputera odbiorcy.

 Anonimowy FTP

Metoda dostępu do danych umieszczonych na serwerach FTP,
które nie są chronione hasłem. Pozwala każdemu internaucie na korzystanie z ogólnoświatowych zasobów. Użytkownik logujący się do serwera FTP, korzystając z programu zwanego klientem FTP
(np. WS FTP), jako identyfikator podaje wyraz "anonymous", a jako hasło własny adres e-mail.

 ASF (Advanced Streaming Format)

Format umożliwiający strumieniowe przesyłanie danych multimedialnych przez Sieć. Wykorzystywany w technologii Windows Media. Dane mogą być wysyłane jako pliki (*.asf) lub jako strumień danych tworzony przez program Media Encoder i nada-wany w czasie rzeczywistym przez Media Server. Do odtwarzania ASF służy Windows Media Player.

 Broadcast

Rozgłoszeniowa transmisja danych to technika oparta na specjalnym sposobie adresowania pakietów danych. Wykorzystywana jest m.in. w mediach strumieniowych. Umożliwia przesłanie na żywo informacji z jednego komputera (serwera) jednocześnie do wielu komputerów. Przeznaczona do transmisji internetowych "na żywo" i radia sieciowego.

 EDGE
(Enhanced Data Rates for Global Evolution)

Nowa technologia w sieciach telefonii komórkowej, pozwalająca na transfer danych z prędkością 64 kb/s.

 FTP (File Transfer Protocol)

Protokół transmisji plików to jedna z najstarszych i najbardziej użytecznych usług w sieci Internet. Umożliwia przesyłanie plików pomiędzy dwoma komputerami podłączonymi do Internetu. Protokół FTP jest znacznie starszy niż stosowany w WWW protokół HTTP. Jest obecny w Internecie od samych jego początków (od 1971 roku).

 Gecko

Najważniejszy moduł nowego wcielenia przeglądarki Netscape Navigator (wersja 6), powstały w ramach projektu Mo-zilla. Gecko odpowiada za renderowanie i wyświetlanie na ekranie zawartości dokumentów HTML - stron WWW. Zapewnia zgodność ze standardami zalecanymi przez konsorcjum W3C.

 Gateway

czyli bramka - jest to komputer, urządzenie lub program pozwalający na współpracę rozmaitych typów sieci. Korzystając z różnych protokołów tłumaczy komunikaty przesyłane między sieciami. Przykładowo wysyłane z telefonu SMS-y mogą być zamieniane przez bramkę na listy e-mail.

 GPRS (General Packet Radio Service)

Usługa umożliwiająca komunikację i dostęp do sieci bezprzewodowym, pakietowym (wykorzystującym protokół IP) kanałem transmisyjnym urządzeniom "mobilnym" - głównie telefonom komórkowym i notebookom. GPRS powstał w oparciu o obecny standard GSM i oferuje szybkość od 56 do 114 kb/s.

 Grupa dyskusyjna (newsgroup)

Wyodrębnione formalnie miejsce, w którym można wymieniać wszelkiego rodzaju informacje i komentarze.

 Host

Komputer włączony do sieci, posiadający własny adres IP, nazwę i należący do domeny. Często hostem nazywa się komputer świadczący usługi internetowe. Powszechną praktyką jest współistnienie na jednym hoście wielu usług, np. WWW, FTP.

 Instant messaging

Usługa umożliwiająca rozmowę osobom przebywającym w tym samym momencie w Sieci.

 IRC (Internet Rally Chat)

Usługa, dzięki której osoby z dowolnego miejsca na świecie mogą prowadzić konwersację w czasie rzeczywistym.

 IPv6

Protokół IP kolejnej generacji, którego jedną z podstawowych cech jest zwiększona do 128-bitów przestrzeń adresowa (dotychczasowe adresy są 32-bitowe). Oferuje także zwiększenie bezpieczeństwa w Sieci.

 ISDN (Integrated Service Digital Network)

Technologia szybkich, cyfrowych sieci telefonicznych. Użytkownicy  ISDN zwykle osiągają znacznie większe prędkości transmisji niż ci,
którzy dysponują standardowymi, analogowymi modemami.

 LAN (Local Area Network)

Lokalna sieć komputerowa. Grupa komputerów rozmieszczona w niewielkiej odległości od siebie, np. w jednym budynku.

 MIME (Multi Purpose Internet Mail Extension)

Metoda kodowania, pozwalająca na wysyłanie nietekstowych (np. audio, wideo, grafiki) plików przez e-mail. Umożliwia rozpoznanie przez komputer typu pliku i odpowiednie odkodowanie go.

 POP (Post Office Protocol)

Protokół obsługi poczty elektronicznej, zajmujący się dostarczaniem poczty pomiędzy klientem a serwerem. Umożliwia przechowywanie nadchodzącej poczty do czasu pobrania jej przez użytkownika.

 SMS (Short Message Service)

Usługa umożliwiająca użytkownikowi sieci komórkowej wysłanie bezpośrednio z mobilnego telefonu lub za pomocą odpowiedniej strony WWW krótkiej wiadomości tekstowej (do 160 znaków). Niewątpliwą zaletą tej usługi są jej niskie koszty (wysłanie SMS-a jest tańsze niż minuta rozmowy z telefonu komórkowego).

 SMTP (Simple Mail Transport Protocol)

Protokół z rodziny TCP/IP określający reguły obowiązujące podczas przesyłania wiadomości pomiędzy serwerami pocztowymi.

 SSL (Secure Sockets Layer)

Protokół opracowany przez firmę Netscape Communications, dzięki któremu możliwa jest bezpieczna transmisja danych z komputera klienta (użytkownika) do serwera WWW i na odwrót.

 UMTS (Universal Mobile Telecommunications Service)

System telefonii komórkowej trzeciej generacji - po telefonii analogowej i GSM. Dzięki dużej przepustowości, dochodzącej do 2 Mb/s, UMTS pozwala na realizację nowatorskich usług, wykraczających znacznie poza możliwości telefonii GSM.
W sieciach UMTS, oprócz rozmów telefonicznych, będziemy mogli korzystać z usług multimedialnych: wideokonferencji, radia, interaktywnej telewizji itp. W Polsce pierwsze sieci UMTS rozpoczną działanie w 2002 r.

 Usenet

Światowy system oparty na serwerach grup dyskusyjnych, wymieniających pomiędzy sobą artykuły grup dyskusyjnych.

 WAN (Wide Area Network)

Sieć rozległa łącząca sieci lokalne (LAN) i miejskie (MAN). Składają się na nią komputery znajdujące się w dużych odległościach od siebie, na większym obszarze geograficznym (np. kraju, regionu). Połączenia o obrębie WAN angażują zwykle publiczną sieć telekomunikacyjną.

 WAP (Wireless Application Protocol)

Protokół aplikacji bezprzewodowych. Standard opisujący zasady, dzięki którym urządzenia "mobilne" (np. telefony komórkowe) mogą dostarczać informacje publikowane w Internecie. WAP umożliwia połączenie bogactwa informacyjnego sieci Internet z wygodą i mobilnością telefonii komórkowej. Jest obecnie jedną z najprężniej rozwijających się technologii internetowych.

 Zapora ogniowa

Firewall (ściana ogniowa, zapora sieciowa) stanowi połączenie sprzętowej i programowej ochrony zasobów sieci LAN przed niepowołanym dostępem z zewnątrz (np. z Internetu). Specjalne oprogramowanie jest instalowane na odrębnym serwerze umieszczonym między siecią zewnętrzną i wewnętrzną. Jego celem jest monitorowanie wszystkich wchodzących i wychodzących informacji oraz blokowanie dostępu mogącego stanowić zagrożenie.

 Agent internetowy

Niezależny program przeznaczony do przeszukiwania stron WWW i zbierania określonych informacji przydatnych użytkownikowi, np. o oferowanych przez e-sklepy towarach. Często są to precyzyjne aplikacje o pewnym stopniu "inteligencji", mogące np. podpowiadać użytkownikowi najlepsze rozwiązanie (np. szereguje e-sklepy wg cen towarów).

 B2B

Skrót pochodzący od "busi-ness-to-business". Sektor handlu elektronicznego zajmujący się transakcjami między firmami.

 B2C

Skrót pochodzący od "business-to-cus-tomer". Sektor handlu elektronicznego dotyczący transakcji między firmą a konsumentem.

 Cyfrowy certyfikat

Zapisywane w pliku tekstowym dane potwierdzające tożsamość osoby, organizacji, bezpieczeństwo serwera lub witryny, autentyczność programu, dokumentu lub wiadomości e-mail. Stanowi rodzaj gwarancji przy wymianie informacji w Sieci. Tworzony przy wykorzystaniu metod kryptograficznych. Wydawany przez Centra Certyfikacji (Certi-ficate Authorities).

 Cyfrowy pieniądz

Pieniądz istniejący jedynie jako zapis elektroniczny na dysku twardym komputera, przeznaczony do wykorzystania przy transakcjach przeprowadzanych przez Internet. Obecnie dokonywane są próby wprowadzenia dwóch standardów: DigitalCash i CyberCash.

 Cyfrowy znak wodny

Technologia przeznaczona do zabezpieczania przed nielegalnym rozpowszechnianiem plików, zawierających grafikę i dźwięk.
E-znakowanie polega na umieszczeniu w pliku unikatowej kombinacji bitów, jednoznacznie identyfikującej autora
lub właściciela praw autorskich. Każda kopia będzie miała ten sam identyfikator. Znak wodny zazwyczaj zawiera dane właściciela.

 Elektroniczny podpis

Potwierdza autentyczność dokumentu. Powstaje w oparciu o kryptografię niesymetryczną i służy do:

- potwierdzenia nadawcy dokumentu,

- upewnienia się co do integralności dokumentu,

- zidentyfikowania nadawcy.

Najczęściej stosowany w korespondencji elektronicznej, wymagającej pełnej wiarygodności, np. usługi bankowe czy przekazywanie elektronicznych dokumentów ZUS.

 Home banking

Usługa świadczona przez banki, polegająca na możliwości przeprowadzania przez klientów zdalnych (poprzez Internet) operacji
na kontach.

 Akronim internetowy

Skrót utworzony z pierwszych liter często używanego wyrażenia,
który stosują uczestnicy kanałów IRC lub innych usług związanych
z "rozmowami" w Sieci. Umieszczane są one także na stronach WWW i w nieoficjalnych e-mailach.

 Alias

Łatwa do zapamiętania nazwa zastępująca bardziej skomplikowaną nazwę urządzenia lub zasobu (pliku, katalogu, konta e-mail).
Dzięki niemu różne nazwy hostów mogą określać ten sam komputer. Aliasy kont poczty elektronicznej oraz kont WWW umożliwiają stworzenie prostszych adresów e-mail i witryn.

 Backdoor

Jest to tzw. tylne wejście, czyli pozostawiony przez programistę ukryty kod,  umożliwiający dostanie się do systemu bez posiadania odpowiednich uprawnień (np. hasła). Celem tworzenia tylnego wejścia jest np. umożliwienie autorom programu dostępu do zawartości dysku użytkownika bez jego wiedzy. Tylne wejście może też ułatwiać pracownikom obsługi technicznej dostęp do systemu w przypadku utraty hasła przez administratora.

 Ban

W usłudze IRC - blokada możliwości wejścia na określony kanał danej osoby lub grupy osób. Kara za nieprzestrzeganie zasad obowiązujących na danym kanale. Stawiać i zdejmować bana
może operator kanału.

 BCC

Ukryta kopia wiadomości e-mail (blind carbon copy) wysyłana adresatowi bez ujawniania jego adresu innym odbiorcom przesyłki.
Usługę taką oferuje większość programów pocztowych. Możliwe jest wprowadzenie licznych adresów w polu BCC i przesłanie tej samej wiadomości do wielu odbiorców, bez ujawniania adresów innych adresatów.

 Bod

Jednostka miary szybkości transmisji danych. Wyraża się liczbą symboli przesyłanych w ciągu jednej sekundy.

 Bot

Program udający rzeczywistego użytkownika kanału IRC. Przeznaczony do podtrzymania istnienia kanału, gdy inni użytkownicy są zajęci czym innym.

 CC

Podczas wysyłania odpowiedzi kopia (carbon copy) listu e-mail przesyłana jest do wiadomości wielu wybranych odbiorców. Wystarczy w polu CC w oknie nowej wiadomości programu pocztowego wpisać ich adresy e-mailowe. W przeciwieństwie do tzw. ślepej kopii (BCC), wszystkie adresy mogą zostać odczytane z nagłówka wiadomości.

 DDoS (Distributed Denial of Service)

Rozproszony atak DoS polega na wysłaniu do serwera w krótkim czasie dużej liczby zapytań z różnych adresów. Może to spowodować kłopoty z dostępem lub brak poprawnego funkcjonowania tego serwera.

 Domain name

Czytelna dla człowieka i stosunkowo łatwa do zapamiętania nazwa identyfi-kująca określoną grupę komputerów w sieci (podsieć). Zawiera 3-8 słów od-dzielonych kropkami, np. uniw.edu.pl.

 DNS

System nazw domenowych (Domain Name System) pozwala nadawać komputerom świadczącym pewne usługi w sieci opisowe nazwy domenowe (np. www.netscape.com) zrozumiałe dla człowieka. Nazwy te służą jedynie wygodzie użytkowników Sieci. Komputery potrafią operować wyłącznie na adresach IP.

 Dynamiczny adres IP

Mechanizm polegający na przydzielaniu komputerowi adresu IP każdorazowo, gdy łączy się on z Siecią. Sytuacja taka ma miejsce  w przypadku połączeń typu dial-up, gdy użytkownik korzysta z usług lokalnego dostawcy Internetu. Ponieważ dostawca ma do dyspozycji pewną stałą pulę adresów IP, po nawiązaniu połączenia system najpierw sprawdza, czy posiada jakiś wolny adres. Jeśli wszystkie są zajęte, połączenie jest rozłączane.
W przeciwnym wypadku komputerowi nadany zostaje pierwszy wolny numer IP. Takie rozwiązanie (stosowane m.in. w TP S.A.) sprawia, że w praktyce każde nowe połączenie identyfikowane jest innym adresem IP.

 Fake mail

E-mail z fikcyjnym adresem zwrotnym (np. wskazującym na inną osobę) lub ze specjalnie spreparowanym nagłówkiem, uniemożliwiającym identyfikację komputera nadawcy. Pozwala zachować anonimowość w Sieci.

 Freemail

Usługa polegająca na udostępnianiu użytkownikom Internetu bezpłatnych kont pocztowych. Serwisy prowadzące tego rodzaju działalność ukierunkowane są na reklamodawców, czasami jest to rodzaj promocji innych, płatnych usług.

 Geek

Osoba, której praca i pasje koncentrują się na komputerach, sieciach i nowoczesnych technologiach w stopniu przekraczającym tradycyjnie pojmowane hobby. Najczęściej jest to człowiek uprawiający wolny zawód (np. niezależny programista lub konsultant) i poświęcający każdą wolną chwilę na poszerza-nie swojej wiedzy. Także - osoba spędzająca zbyt wiele czasu przy komputerze.

 ICQ

Program izraelskiej firmy Mirabilis, udostępniany bezpłatnie w Internecie, pozwalający użytkownikom podłączonym w danym momencie do Sieci na prowadzenie konwersacji czy przesyłanie plików.

 ISP

Dostawca Internetu (Internet Service Provider) oferujący płatny dostęp do Internetu. Zazwyczaj jest to firma dysponująca szybkimi i bezpośrednimi połączeniami ze światem i wieloma połączeniami telefonicznymi.

 Koń trojański (trojan horse)

Niepozornie wyglądający program o nazwie zachęcającej do otwarcia pliku (np. Info), posiadający ukryte funkcje przeznaczone np. do odkrycia hasła innego użytkownika. Internet jest obecnie najczęstszą drogą przenoszenia koni trojańskich.

 PDF (Portable Document Format)

Popularny format danych, opracowany przez firmę Adobe Systems, służący do tworzenia ulotek i publikacji elektronicznych przeznaczonych do rozpowszechniania w Sieci. Do odczytywania dokumentów PDF służy udostępniany bezpłatnie program Acrobat Reader.

 PGP (Pretty Good Privacy)

"Całkiem dobra prywatność" jest najczęściej używaną metodą ochrony własnej poczty elektronicznej, łatwą w użyciu i darmową. Zasada działania polega na wykorzystywaniu dwóch kluczy: publicznego (udostępniany wszystkim, od których chcemy otrzymać e-maile) i prywatnego (do deszyfrowania otrzymanych wiadomości).

 UIN (Universal Internet Number)

Identyfikator przypisywany użytkownikom programu ICQ.

 Unicode

Uniwersalny standard kodowania znaków diakrytycznych umożliwiający posługiwanie się alfabetami narodowymi, takimi jak np. polski, grecki czy cyrylica. Oprócz nich zawiera różnego rodzaju znaki graficzne, symbole muzyczne, techniczne i inne.

 W3C

World Wide Web Consortium to założone w 1994 roku międzynarodowe forum firm i organizacji, zajmujące się rozwojem, promocją i standardami w sieci Internet. W3C kształtuje obraz Pajęczyny poprzez tworzenie specyfikacji nowych elementów sieci WWW.

 W3cache

System lokalnego buforowania najczęściej oglądanych stron WWW i innych popularnych zasobów internetowych.
Polega na rozmieszczaniu serwerów proxy w węzłowych punktach Internetu i umieszczaniu na nich najbardziej popularnych zasobów WWW. Korzystanie z W3cache skraca czas pobierania plików. Polska jest jednym z pierwszych krajów, w których rozwinięto strukturę serwerów W3cache.

Źródło: enter.pl

AFAIK
o ile wiem (as far as I know)
A/S/L
wiek, płeć, adres (age, sex, location)
BBL
wrócę pózniej (be back later)
BD
wielka mi rzecz (big deal)
BFD
wielka mi, k..., rzecz (big fuckin' deal)
BFN
tymczasem (by for now)
BRB
zaraz wracam (be right back)
BTW
przy okazji (by the way)
CUL8R
do zobaczenia pózniej (see you later)
CYA
trzymaj się (see ya)
F2F
sam na sam (face to face)
FB
zmarszczone brwi (furrowed brow)
GDM8
miłego dnia (g'day mate)
GR8
świetnie (great)
HTH
mam nadzieję, że to pomoże (hope this help)
IMHO
moim skromnym zdaniem (in my humble opinion)
IMVHO
moim bardzo skromnym zdaniem (in my very humble opinion)
IYSWIM
jeśli rozumiesz, o co mi chodzi (if you see what I mean)
IAN
w każdym razie (in any event)
IOW
innymi słowy (in other words)
LOL
boki zrywać (laughing out loud)
NC
bez komentarza (no comments)
NRN
nie potrzeba odpowiedzi (no reply necessary)
NW
nie ma mowy
OIC
ach tak (och I see)
OTOH
z drugiej strony (on the other hand)
ROFL
tarzam się ze śmiechu (rolling on the floor laughing
RTM
przeczytaj instrukcję (read the manual)
S2S
sam na sam (skin to skin)
SOL
prędzej czy pózniej (sooner or later)
TTYL
pogadamy pózniej (talk to you later)
YL
młoda kobieta (young lady)
YM
młody mężczyzna (young men)
|LY|
absolutnie (absolutely)
+LY
bez wątpienia (positively)